Кипрде көретін не бар: ең әдемі жерлер мен Афродита аралының құпиялары
Күн шуағы, халуми ірімшігі мен «сига-сига» философиясының мекеніне арналған толымды нұсқау.
Маусым айынан бастап қазақстандықтар «сига-сига» философиясымен, яғни асықпай-аптықпай өмір сүретін арал — Кипрге тікелей рейстермен қайта ұша алады. Жергілікті жұрт теңіз жағасында, грек сәулетіне тамсанып, дәмді ас ішіп, өмірдің әр сәтінен ләззат алып, баяу күн кешуге дағдыланған. Бұл нұсқауда біз аралдың негізгі локациялары мен жергілікті тұрғындардың пікірін жинақтадық.
Қазақстан азаматтарының елге кіру ережесі
Кипрге барарда қазақстандықтар виза алуы керек. Ресми түрде бұл ел Шенген аймағына кірмейді, бірақ сізде көп реттік Шенген визасы болса, бөлек кипрлік виза талап етілмейді. Ұлттық визаның ережелері Шенгендікімен бірдей: жарамды төлқұжат, оқу немесе жұмыс орнынан анықтама, сауалнама, авиабилеттер мен қонақүй броны, сондай-ақ 30 000 еуродан басталатын сақтандыру полисі керек. Визалық алым бар: ересектерге — 90 EUR (шамамен 50 423 KZT), балаларға — 45 EUR (шамамен 25 212 KZT).
Кипрден кейін басқа еуропалық елдерге саяхаттауды жоспарлап отырсаңыз, мынаны есте сақтаңыз: Кипр (ЕО мүшесі болса да) Шенген аймағына кірмейді, сондықтан сізге көп мәртелік Шенген визасы қажет болады.
Кипрдің көрікті жерлері
Ең әдемі әрі ерекше жерлер аралдың әр бұрышында тұр, бірақ бағытты дұрыс жоспарласаңыз, бірер күнде бәрін көріп үлгеруге болады. Кипрде автобустар қатынайды, бірақ олардың кестесі өзгеріп тұруы мүмкін. Ең ыңғайлы нұсқа — көлік жалға алу. Тек халықаралық жүргізуші куәлігін алуды ұмытпаңыз.
Курион
Бұл — IV ғасырда қуатты жер сілкінісінен қираған көне қала-мемлекет. Мұнда көруге тұрарлық негізгі нысан — антикалық театр. Ол қалпына келтірілген, сондықтан мұнда әлі күнге дейін ашық аспан астында грек драмасының фестивальдері мен әлемдік жұлдыздардың концерттері өтіп тұрады. Осыдан екі мың жыл бұрын римдік патрицийлер отырған орында сіз де отыра аласыз.
Театрдан бөлек, «Евстолий үйіне» міндетті түрде соғыңыз. Бұл — кейінірек қоғамдық орталыққа айналған жеке вилланың ізі. Аяғыңыздың астына мұқият қараңыз: мұнда арнайы қалқалардың астында ежелгі еден мозаикалары сақталған. Тастардың үстінен Христті және үй иелерінің қонақжайлылығын дәріптейтін көне грек тіліндегі жазуларды оқуға болады.
Пафостағы патшалар зираты
Атауына қарамастан, мұнда ешқандай король жерленбеген. Некрополь оның зәулім сәулетіне байланысты ғана осылай аталған. Мұнда антикалық Пафостың жоғары лауазымды шенеуніктері мен ақсүйектері жерленген. Зәулім залдар тікелей жартастар ішінен, жер астынан қашалған, ал олардың арасында серуендеу Индиана Джонс туралы фильмнің декорацияларын еске түсіреді.
Мазарлардың іші тіпті күн қызған тал түсте де сап-салқын боп тұрады. Ең әсерлі жерлеу орындары кешеннің тереңінде, теңізге жақындау жерде орналасқан. Ол жерде көк тіреген бағаналары бар ашық ішкі аулаларды табуға болады. Ыңғайлы аяқ киім киіп, ішетін суды көбірек алуды ұмытпаңыз, өйткені тастар мен құмның үстімен көп жүруге тура келеді, ал кешен аумағында дүкен жоқ.
Сөмкеңізге су мен күннен қорғайтын крем салып жүріңіз. Бұл қорғаныс үшін ғана емес, Кипрде күннің қыздырғаны сондай — SPF-сіз аман қалу мүмкін емес.
Киккос монастры
Жағалаудағы аптап ыстықтан шаршасаңыз, Троодос тауларына жол тартыңыз. Мұнда әлі жұмыс істеп тұрған Киккос монастыры бар. Оның басты қазынасы — аңыз бойынша елші Луканың өзі салған Құдай Ана иконасы. Ол қалың пердемен жабылған, өйткені оның бейнесі қарапайым адамдар қарағанға тым қасиетті деп саналады.
Уақыт қалса, монастырь жанындағы мұражайға барыңыз — мұндағы антиквариат, діни киімдер мен шіркеу бұйымдарының коллекциясы біраз астаналық мұражайдан байырақ. Серуеннен кейін түскі ас ішіп, кәдесыйлар сатып алуға болады: монастырь алдындағы алаңда аралдағы ең дәмді тау балы, қараған шәрбатындағы жаңғақтар мен қолдан жасалған зивания (кипрлік жүзім арағы) сатылады.
Афродита тасы
Аңыз бойынша, дәл осы жерде теңіз көбігінен Афродита құдайы дүниеге келген. Мұндағы жағажай тасты, біршама жабайы болғанымен, бұл — аралдағы ең көрікті жерлердің бірі. Ең үлкен жартасты сағат тіліне қарсы үш рет айналып жүзіп өтсеңіз, мәңгі жас болып, шын махаббатыңызды табасыз деген сенім бар. Мұндағы су басқа жағажайларға қарағанда салқындау, ал ағысы қатты болуы мүмкін, сондықтан сүйгеніңізді басқа жолдармен іздеуге кеңес береміз.
Кипрдің ең жайлы жағалаулары
Кипр — үй ішімен демалғанға арналған тамаша бағыт, өйткені мұнда теңіз өте тыныш, толқындар сирек көтеріледі, жағажайлары да терең емес. Шомылу қауіпсіздігі көбіне маусымға байланысты болатын Оңтүстік-Шығыс Азияға қарағанда, мұнда кез келген жерде және кез келген уақытта жүзуге болады. Кипрдегі барлық жағажай муниципалды, сондықтан тіпті ең қымбат қонақүйдің тұсында да тегін шомыла аласыз, бірақ қолшатыр мен шезлонгты жалға алу үшін ақы төлеуге тура келеді шамамен 15 EUR (шамамен 8 404 KZT). Аралдың танымал жағажайларының көпшілігі жыл сайын «Көгілдір ту» — судың тазалығын ғана емес, сонымен қатар жағажай аумағында құтқарушылар бекеті, таза дәретханалар, душ және мүмкіндігі шектеулі жандарға арналған жағдайлардың бар екендігіне кепілдік беретін беделді халықаралық марапатты алады.
Fig Tree Bay
Протарас орталығындағы бұл жағажай TripAdvisor нұсқасы бойынша әлемдегі ең үздік 20 жағажайдың қатарынан бір түспейді. Оның атауы XVII ғасырдан бері осы жерде өсіп тұрған көне інжір ағаштары тоғайының құрметіне қойылған. Шығанақтың бас ерекшелігі — жағадан ондаған метр қашықтықтағы кішкентай арал бар. Ол табиғи толқын тосқыш қызметін атқарады, сондықтан мұнда теңіз үнемі тыныш әрі мөлдір, ал сноркелинг әуесқойлары жартастар маңындағы балықтарды тамашалау үшін шағын аралға дейін жүзіп бара алады.
Егер бала-шағамен жүрсеңіз, осы жағажайға келген дұрыс: мұнда құм ұсақ әрі суға кіретін жері өте жатық, таяз. Жағажайда заманауи душ пен кабиналардан бастап, мүгедектер арбасына арналған пандустарға дейін — не керектің бәрі бар. Жата беріп жалықсаңыз, катамаран, парашют алуға не Протарастың барлық шығанағын жалғап жатқан көрікті серуен жолымен жүріп өтуге болады.
Nissi Beach
Бұл жағажай — тап-тыныш Fig Tree Bay-дің қарама-қайшылығы. Аралдағы ең көрікті, бірақ ең шулы жағажайлардың бірі. Оның көзірі — жағалауды кішкентай аралмен байланыстыратын құмды жол. Су тартылған кезде оның үстімен тізеңізді су қылмай-ақ аралға өтуге болады. Бұл — жастар арасындағы ең танымал орын: кешкісін мұнда сауық кештері өтеді. Күндіз суда көп нәрсе істеуге болады: параглайдинг, скутерлер мен «банандар», су шаңғысы, виндсерфинг, моторлы қайықтар мен катамарандар, скутерлерді жалға алу.
Coral Bay
Бұл — Пафос ауданындағы ең танымал құмды жағажай, ол таға тәрізді және әктас жартастармен қоршалған. Батыс жағалаудағы көп тасты жағадан айырмашылығы — мұнда жұмсақ құм мен өте тыныш су бар, өйткені шығанақ екі мүйіспен қорғалған. Бұл жағажайда да шезлонгтар, қолшатырлар мен жағалаудағы барлар — әйтеуір жайлы демалысқа керектің бәрі бар. Қауіпсіз тереңдігі мен тамаша инфрақұрылымы үшін бұл жерді кішкентай балалары бар отбасылар жиі таңдайды. Мұнда Пафостан автобуспен не көлікпен 15 минутта жетуге болады.
Көгілдір лагуна
Бұл жағажай өркениеттен алысырақ демалғысы келетіндерге арналған: мұнда жабдықталған пандустар, қолшатыр мен кафелер жоқ, бұл — табиғи жағажай. Көгілдір лагуна Акамас қорығында орналасқан және мұнда құрлық арқылы тек жол талғамайтын көлікке отырып не баггимен жетуге болады, негізінен туристер Лачи портынан катерлермен жүзіп келеді. Бұл — теңіз серуенін арал айналасындағы ең таза суда шомылумен ұштастырудың тамаша тәсілі. Судың мөлдірлігі сондай, тіпті он метр тереңдікте де түбі көрініп тұрады.
Кипрде не істеуге болады?
Кипрге барсам, жағажайда жата береді екенмін деп ойламаңыз. Мұнда кішкентай тасбақалардың жұмыртқаны қалай жарып шығатынын көруге, күндіз теңіз түбіндегі батып кеткен алып кемеге сүңгуге, ал кешкісін орта ғасырлық корольдер ішкен шараптан дәм татуға болады. Егер шезлонгтан жалықсаңыз, аралды зерттеуге аттаныңыз — міне, бос уақытыңызға арналған үздік идеялар.
Белсенді демалыс
Лимассолдағы апельсин тоғайларының арасында Watermania аквапаркі орналасқан, ал Айя-Напада ежелгі грек стилінде безендірілген Water World жұмыс істейді. Егер сізге құрлықтағы экстремал ойын-сауық қажет болса, Лимассол маңындағы Sayious қала сыртындағы клубына барыңыз: онда картинг, багги тебуге не пейнтбол ойнауға болады.
Сноркелинг маскасын аквалангқа ауыстыруға дайын жандар үшін Кипрде әлемдегі ең үздік дайвинг нысандарының бірі — Ларнакадағы батып кеткен шведтік «Зенобия» паромы бар. Алып кеме 16-дан 42 метрге дейінгі тереңдікте жатыр, оның палубалары мен бөліктерін зерттеу жаңа бастаушыларға да, кәсіпқойларға да қызықты.
Экологиялық туризм
Акамас түбегіндегі Лара жабайы жағажайында теңіз тасбақаларын қорғау станциясы орналасқан. Жазда мұнда еріктілердің тасбақа жұмыртқаларын түлкілер мен туристерден қорғау үшін құмдағы ұяларды қалай қоршайтынын көруге болады. Егер жолыңыз болса, кішкентай тасбақалардың теңізге жіберілу процесін де көре аласыз — бұл шілдеден қыркүйекке дейін болады. Балаларға қоршаған ортаның кереметтерін көрсету үшін мұнда міндетті түрде келіңіз.
Хайкинг
Тауды ұнатсаңыз, қарағайлы ормандар ішінде серуендеп, ыстықтан демалу үшін Троодосқа аттаныңыз. Калидония сарқырамаларына апаратын соқпақпен жүріп өтіңіз: егер өзіңізді тыныш ұстасаңыз, қалың бұталар арасынан муфлонды — бұралған мүйізі бар үркек арқарды көруге болады. Бұл таулар ЮНЕСКО қорғауындағы он бірегей византиялық шіркеуді жасырып жатыр, мысалы, «Шатыр астындағы Әулие Николай» шіркеуі. Олар кәдімгі ауыл үйлеріне ұқсайды, бірақ ішінде бірегей көне фрескалар бар.
Қамалдар мен елестер
Құпияларды ұнататындар аралдың солтүстігіне, Кирения мен Фамагустаға баруы керек. Кирения айлағын қабырғасында әлемдегі ең көне сауда кемесі бар кеме апаты мұражайы орналасқан зәулім қамал қорғап тұр. Ал қаланың үстіндегі жартас шыңында Әулие Илларион қамалы орналасқан, бұл жер Уолт Диснейге Зұлым Патшайымның қамалын жасарда шабыт берген деседі.
Фамагуста мен оның әйгілі Вароша «елес-орамы» мүлдем басқа эмоциялар сыйлайды. Бір кездері бұл элиталық курорт болған, бірақ 1974 жылғы әскери қимылдарға байланысты қонақүйлер жабылып қалған. Бүгінде Варошаның бір бөлігі серуендеу үшін ашық: терезелері шағылған қараусыз қалған қонақ үйлер мен бос көшелер постапокалипсис туралы фильмдерді ұнататындарға ұнайды.
Гастрономиялық тур
Белсенді бағдарламаны аңызға айналған Коммандария шарабынан дәм татумен аяқтаған жөн. Бұл — күнге кептірілген жүзімнен бүгінгі күнге дейін жасалатын әлемдегі ең көне шарап. Ричард Арыстан Жүректі оны «корольдердің шарабы және шараптардың королі» деп атаған. Оның ең үздік үлгісін табу үшін Коммандария провинциясының ауылдарына шарап турына аттаныңыз.
Кипрді үш күнде аралауға дайын гид
Бүкіл аралды бірден аралап шығуға тырыспаңыз. Идеалды формула: үш күнді қарқынды сапарларға бөліңіз, ал қалған уақытты теңіз бен күнге күюге арнаңыз. Бұл бағыт демалысты шексіз жарысқа айналдырмай, барынша көп нәрсені көруіңіз үшін жасалған.
1-күн: Лимассол
Таңды антикалық Курионға барудан бастаңыз. Бұл шамамен екі-үш сағатты алады, содан кейін төбе етегіндегі жағажайға түсіп, балық таверналарының бірінде түскі ас ішуге болады. Күннің екінші жартысын Колосси қамалына — госпитальер рыцарларының қатал ортағасырлық бекінісіне арнаңыз. Күнді Лимассолдың заманауи маринасы (кемежайы) мен оның ескі қаласында серуендеумен аяқтаңыз. Мұнда сіз аралдың ең жақсы мейрамханаларын табасыз.
2-күн: Пафос пен батыс жағалау
Екінші күнді Афродита туралы аңыздарға арнаған жөн. Туристер көп жиналғанға дейін Афродита тасына ерте барыңыз. Содан кейін Пафос бағытына қарай жүріңіз. Күннің бірінші жартысында Корольдер мазарларын аралаңыз, ал порттағы түскі астан кейін әйгілі римдік мозаикаларды көру үшін Археологиялық паркке соғыңыз. Күшіңіз қалып жатса, күн батарда Теңіз үңгірлері мен Edro III батқан кемесіне жетіп алыңыз — бұл аралдағы суретке түскенге ең қолайлы жердің бірі.
3-күн: Троодос таулары мен көне ауылдар
Үшінші күні жазғы аптаптан салқын тауға қашыңыз. Өзінің шілтерісмен және күмісімен әйгілі Лефкара ауылынан бастаңыз. Содан кейін Киккос монастырына аттаныңыз. Ол жерге барар жол өте көрікті, бірақ тау иірімдерінде көтерілгенде абай болыңыз. Қайтар жолда Омодос ауылына соғыңыз. Мұнда дәстүрлі тавернада түскі ас ішіп, қолдан жасалған шараптың дәмін татуға болады. Экскурсиялық бағдарламаңызды осылай тыныш әрі мазмұнды аяқтап, қайтадан жағажайда жата кетсеңіз болады.
Кипрде қайда тоқтаған дұрыс?
Арал кішкентай болғанымен, оның қалалары атмосферасы, жағажайларының сапасы мен баға деңгейі бойынша бір-бірінен біраз ерекшеленеді.
Лимассол
Лимассол — аралдағы ең белсенді әрі заманауи қала. Мұнда ең жақсы мейрамханалар, сәнді бутиктер мен футуристік зәулім ғимараттар орналасқан. Егер көлік жалға алып, бүкіл Кипрді аралаймын деп отырсаңыз, осы қаланы таңдаңыз, өйткені ол оңтүстік жағалаудың дәл ортасында орналасқан. Ол жерден Пафосқа да, Троодос тауларына да, Айя-Напаға да жетуге болады.
Лимассолдағы жағажайлардың өз ерекшелігі бар — бұл қою сұр түсті жанартау құмы. Ол өте таза әрі пайдалы, бірақ эстетикалық тұрғыдан Протарастың көгілдір жағалауларынан ұтылады. Есесіне Лимассол кешкісін серуендеуге өте жағымды, ең ұзын әрі абаттандырылған жағалауымен мақтана алады.
Пафос
Қала тарихи және мәдени маңыздылығына байланысты ЮНЕСКО тізіміне ресми түрде енгізілген, сондықтан мұндағы атмосфера да соған сай. Пафос өзінің жартасты жағалауларымен және Кипрдегі ең әдемі күн батуымен танымал.
Қаланың қақ ортасындағы құмды жағажайлар мәселесі қиындау, бірақ 15 минуттық жерде Coral Bay — балалар үшін өте қолайлы, кең құмды шығанақ бар. Егер порт пен археологиялық паркке жаяу қашықтықта болғыңыз келсе, Пафоста Като-Пафос (Төменгі Пафос) ауданына тоқтауға болады.
Айя-Напа
Егер мақсатыңыз ақ шаңқан құмы мен көгілдір суы бар аралдың ең жақсы жағажайлары болса, онда сізге бірден осы жерге келу керек. Күндіз мұнда Нисси Бичтің тап-таза суында жүзуге болады, ал түнде ондаған бар мен клуб ашылады. Айя-Напа жастар курорты саналады, бірақ бұл — миф: қала шетінде тыныш әрі жайлы, сәнді отбасылық қонақүйлер орналасқан, ал ойын-сауық орталығына дейін 5–7 минутта жетуге болады.
Протарас
Протарас Айя-Напаның көршісі, бірақ бұл — тып-тыныш, отбасылық курорт. Мұнда азан-қазан боп жататын клубтар жоқ, есесіне тамаша апартаменттер мен қонақүйлер бар. Протарастың теңізі аралдағы ең тыныш теңіз саналады, соның арқасында бұл жер — кішкентай балалармен демалғанға анық фаворит.
Ларнака
Ларнака — басқа курорттарға асыққанда көп адам байқамай өтіп кететін қала, бірақ бұл бекер. Бұл — Кипрдің ең көне қаласы және ол туристік орталықтар жиі жоғалтып алатын нағыз грек атмосферасын сақтап қалған. Мұнда тұрғын үй мен тамақ бағасы Лимассол не Пафосқа қарағанда біраз төмен.
Ларнака жағажайларының (Финикудес мен Маккензи) суға кіретін жері өте таяз және құмы сұр (балалы отбасылар, бұл сіздерге жайлы). Маккензи ауданы споттинг үшін де тамаша орын: ұшақтар жұрттың дәл төбесінен ұшып өтеді. Ларнака аралмен танысқанға өте қолайлы: нағыз тірі қалада тұрасыз, ал Хала Султан Текке мешіті немесе Тұзды көл сияқты Кипрдің көрікті жерлері жағалаудан небәрі 10 минуттық жерде орналасқан.
Не жеп көру керек?
Ет пен балық мезе
Сізге табақ артынан табақ әкеледі: алдымен соустар мен жеңіл тағамдар, содан кейін гриль, ең соңында — ыстық тамақ. Соңынан берілетін ең дәмді асты жей алу үшін тамақтарды нансыз жеңіз. Мезе кем дегенде екі адамға тапсырыс беріледі және мұндай бір порциямен ертеңіне де тоқ жүресіз.
Клефтико
Арнайы қыш пештерде шамамен 10 сағат бойы бұқтырылған қой еті. Еті уылжып піседі. Ең жақсы клефтиконы Ларнакадағы Militzis тавернасынан іздеңіз — онда оны көне рецепттер бойынша дәл ауладағы үлкен пештерде дайындайды.
Питағаға оралған сувлаки
Бұл — қызанақ, қияр, ақжелкен және пиязбен бірге томпиған питаға оралған кішкентай кәуаптар. Грек нұсқасынан айырмашылығы, Кипрде еттің таза дәмін сақтау үшін сувлакиге фри картобы мен дзадзики соусын сирек қосады. Бұл — тез әрі тиімді ас ішуді жолы.
Қуырылған халуми
Әйгілі балқымайтын кипрлік ірімшік. Оны грильде алтын түстес қабық пайда болғанша қуырып, ысталған ет тілімдерімен немесе жай ғана лимонмен береді. Ірімшік тіске тигенде шиқылдауы керек — бұл нағыз қолдан жасалған халумидің белгісі. Бір бокал салқын ақ шарапқа таптырмас тіскебасар.
Кипр кофесі
Оны құмдағы туркада қайнатып, кішкентай шыныаяқтармен бірге бір стақан мұздай сумен береді. Тапсырыс бергенде бірден тәттілік деңгейін айтыңыз, өйткені қант қайнату кезінде қосылады. Оны соңына дейін ішуге тырыспаңыз — түбінде қою тұнба болады.
Коммандария мен Ксинистери шарабы
Кипр жергілікті жүзім сорттарымен танымал. Ксинистери сортынан жасалған құрғақ ақ шарапты ішіп көріңіз — ол жеңіл әрі цитрусты хош иісті. Ал десертке Коммандария — қою тәтті шарабын алыңыз. Дүкенде жақсы Коммандария бөтелкесі шамамен 20 EUR (шамамен 11 205 KZT) тұрады және аралдан әкелетін ең жақсы сыйлық болады.
Көкөністен жасалған джем
Таулы ауылдардағы (мысалы, Лефкарадағы) базарлардан сәбізден, баклажаннан немесе тіпті қабығымен салынған грек жаңғағынан жасалған ерекше джемдерді кездестіруге болады. Сондай-ақ қараған ағашының шәрбатын міндетті түрде ішіп көріңіз — бұл шоколадты алмастыратын жергілікті «суперфуд». Оны йогуртқа немесе құймақтарға құйып жеуге болады.
Таверналарды — шаршы өрнекті дастархандары бар отбасылық орындарды іздеңіз. Онда дәмді сувлаки, гирос, клефтико және, әрине, мезе ұсынылады. Никосияда Piatsa Gourounaki-ге міндетті түрде соғыңыз — бұл керемет еті бар танымал орын, онда бір адамға арналған орташа чек 30 EUR (шамамен 16 808 KZT) шамасында болады. Кез келген кофеханада сізге классикалық кипр кофесін қайнатып береді, ал кешкі асқа жергілікті шараптарды, мысалы, Ксинистери сортынан жасалған шарапты алыңыз — ол ыстықта керемет сергітеді.
Жиі қойылатын сұрақтар
Қалаларға қалай жетуге болады? Немен қатынаған дұрыс?
Ларнакаға ұшып келсеңіз, жағалауға жетудің үш жолы бар: такси Лимассолға дейін шамамен 60 EUR (шамамен 33 615 KZT), Kapnos Airport Shuttle автобусы (барлық ірі қалаға кесте бойынша жүреді) немесе көлікті жалға алу. Соңғы нұсқа — ең ыңғайлысы. Кипрде қоғамдық көлік нашар дамыған, қалааралық автобустар сирек жүреді, ал такси өте қымбат. Бірақ шұғыл жағдайда Bolt қосымшасын жүктеп алыңыз, таксиді соның көмегімен шақырады.
Кипрден не ала келуге болады?
Стандартты магниттерден бөлек, дәм ала келіңіз. Кипрдің балғын зәйтүн майы — әлемдегі ең үздік дәмнің бірі. Оны супермаркеттерден қаңылтыр құтыларда сатып алыңыз. Міндетті түрде «Коммандария» бөтелкесін алыңыз — бұл шарап ондаған жылдар бойы сақталып, жыл өткен сайын жақсара береді.
Ерекше заттардан күміс бұйымдар мен лефкара шілтерін әкелуге болады — ол ЮНЕСКО-ның материалдық емес мұрасы саналады. Сондай-ақ зәйтүн майы немесе қараған ағашы (кэроб) негізіндегі косметика жақсы кәдесый болады.
Аудармашы керек пе?
Кипрліктер ағылшынша жақсы сөйлейді, туристік орындарда мәселе туындамауы керек. Кипрде орыстілді диаспора өте үлкен, сондықтан орысша сөйлейтіндерді жиі кездестіруге болады.
Карта қабылдай ма?
Мейрамханалар мен дүкендерде Visa және Mastercard карталарын қабылдайды, бірақ аздап қолма-қол ақша бәрібір қажет болады. Олар базарларда ақы төлеуге немесе, мысалы, автобус жолақысына керек.
Кипрге қашан барған дұрыс?
Жағажай демалысы үшін ең қолайлы уақыт — су +28°C-қа дейін жылитын маусымнан қыркүйекке дейінгі аралық. Кипрдің көрікті жерлерін аралаймын десеңіз, аптап ыстық болмайтын сәуір, мамыр не қазан айларын таңдаңыз.
Шамамен тамыздың басынан ортасына дейін Кипрде көп мейрамхана, дүкен, шаштараз бен тағы басқа жерлер жабылатынын ескеріңіз. Бұл кезде өте ыстық болады және мұнда ыстыққа байланысты ресми демалыстар жарияланады.
Тағы нені ескеру керек?
Кипрліктердің өмір сүру кестесі Қазақстаннан барған туристі таңғалдыруы мүмкін: дүкендердің көпшілігі кешкі сағат 20:00-де жабылып қалады, ал демалыс күндері олар жиі қысқа кестемен жұмыс істейді не мүлдем жабық болады. Дәріханаларға қатысты жағдай тіпті қатаңырақ: жұмыс күндері олар 18:00–19:00-ге дейін ашық, сәрсенбі және сенбі күндері түскі уақытта (сағат 13:00–15:00 шамасында) жабылады, ал жексенбіде мүлдем жұмыс істемейді. Әр қалада кезекпен тек бір ғана тәулік бойы жұмыс істейтін дәріхана кезекшілік етеді, оның мекенжайы күн сайын өзгеріп отырады — тізімді жабық дәріхананың есігіне іліп қояды не арнайы қосымшаларда (мысалы, Cyprus Pharmacy) жариялайды.
