Визасыз режим, стритфуд пен Терракота әскері: Сианьда көретін не бар?

Сиань — Шэньси провинциясындағы мегаполис. Кезінде Ұлы Жібек жолының керуендері дәл осы қаладан жолға шыққан. Қазір мұнда 13 миллион адам тұрады — бұл Алматының халқынан шамамен алты есе көп. Алайда көлемі үлкен болғанымен, қала адамдарға өте жайлы: Сианьда жаяу жүрген тиімді, ал тарихи ескерткіштердің арасында тып-тыныш, көрікті саябақтар мен алып фудкорттар бар.

Мұнда FlyArystan-ның тікелей рейсімен визасыз ұшып баруға болады. Сиань — 4–5 күндік сапарға таптырмас бағыт. Әріптесім екеуіміз қаланың негізгі туристік бағытын аралап, жергілікті тағамдардың дәмін татып, Сиань бойынша гид дайындадық.

Қонақүй, билеттер мен күн райы

• 

  Мира екеуміз
• 

  тамақтануда
• 

  лобби

Алматыдан сейсенбі күні кешкі рейспен ұшып, таңертең Сианьға жеттік. Ұшу уақыты қысқа — небәрі төрт жарым сағат. Тек қайтар жол сәл ұзағырақ болды. Ұшақта берілетін тамақ пен басқа да қосымша қызметтерге арзан шықсын деп алдын ала тапсырыс беріп қойдық. Сапардағы ең дұрыс шешіміміздің бірі қайтар жолға қосымша шабадан сатып алғанымыз болды: Қытайдан шопинг жасамай қайтсақ, күнә болар еді.

Accor тобына кіретін Citadines желісінің апарт-отелінде тұрдық. Бөлмелерде шағын асүй бар. Онда тамақ сақтауға, жылытуға, тіпті қалаған тамағыңызды пісіріп алуға да болады. Таңғы асы қосылған төрт түн бір адамға 44 000 теңге болды.

Біз жаздың ортасында — 14–18 шілде аралығында бардық. Бұл кезде Сианьда күн ыстық әрі ауа ылғал болады. Бірақ жергілікті туристердің көптігіне қарап, аптап ыстық аса бір қиын еместей көрінді. Әр қала тұрғыны күннен өзінше қорғанады: бірі қолшатыр ұстап алған, енді бірі кең жиекті қалпақ киеді, ал кейбірі көзге арналған саңылауы ғана бар, бетті түгел жауып тұратын матадан тігілген арнайы маска тағып жүр.

Сианьда не істеуге болады?

Қалада толыққанды үш күніміз болды. Бір күнді Сианьның міндетті түрде көруіміз керек орындарына, екінші күнді қала сыртына шығуға, ал үшінші күнді еркін бағдарлама мен шопингіге арнадық. Күн барысында жоспарды бұзған кездеріміз болды. Бірақ оған өзіміз ризамыз.

Қала қорған қабырғасына көтерілу

Кіру бағасы: шамамен 3 706 теңге

Сиань — көне қорған қабырғасы толық сақталған Қытайдағы санаулы қаланың бірі. Оның биіктігі үш қабатты үймен бірдей, ал ұзындығы 14 шақырымдай. Күндіз қапырықта қабырғаның үстінде жүрген қиын, күннен тығылатын жер жоқ. Күн батарға жақын, шамамен сағат 19:30-да барсаңыз, қорған қабырғасы — серуенге тамаша бағыт.

Қабырғаға көтерілмес бұрын оның етегіндегі саябақты аралап шығыңыз. Бұл — қала тұрғындарының күнделікті өмірін көруге болатын ең жақсы орындардың бірі. Біреулер тай-чимен айналысып жатса, енді бірі үстел теннисін ойнайды, жүгіреді не балаларымен серуендейді.

Терракота әскерін көру

Кіру бағасы: 120 CNY (шамамен 8 284 KZT)

Сианьның ең көрікті жері қала сыртында орналасқан. Оған автобуспен не таксимен жетесіз. Бұл жердің ашылу тарихы шытырман оқиғалы фильмге ұқсайды.

1974 жылы жергілікті шаруа өз жерінен құдық қазбақ болады. Бірақ судың орнына балшықтан жасалған көне жауынгердің басын тауып алады. Археологтар қазба жұмыстарын бастағанда, жер астынан Цинь Шихуанди императорының тыныштығын күзету үшін жасалған мыңдаған жауынгер, ат пен күйме мүсіні табылған.

Музей кешені өте үлкен, сондықтан жаяу көп жүруге тура келеді. Көлік тұрағынан павильондардың өзіне дейін бір шақырымнан астам жол бар. Негізгі үш павильон ішінде жауынгерлер мен күймелер табылған қазба алаңдарын көресіз.

Әр жауынгердің бет-әлпеті, шаш үлгісі мен киімі бір-біріне ұқсамайды, сондықтан оларды ұзақ тамашалауға болады. Біз таңғы сағат 11-де бардық, ол кезде адам өте көп еді. Мұндай уақытта бармаған дұрыс. Ангарлардың төбесі жабық болғанымен, шілдеде кондиционердің салқындатуға күші жетпейді. Сондықтан ұзақ аялдамадық: әскерді мүмкіндігінше тез көріп шығып, қалаға қайтуға асықтық.

Мұсылман орамында қытай тұшпарасын жеу

Мұсылман орамы — ғасырлар бойы хуэйцзу саудагерлері тұрған тар көшелердің лабиринті. Бүгінде бұл Сианьның гастрономиялық орталығына айналған. Айнала у-шу, тағамдар шыжылдап пісіп жатады, ал аспаздар тамақ дайындауды нағыз шоуға айналдырған.

Ашығын айтқанда, мұнда адам өте көп әрі кей жерден бізге таңсық иістер шығады. Соған қарамастан, ерекше жергілікті тағамдар үшін бұл жерге міндетті түрде барған жөн. Біз шумай не шаомай деп аталатын буға піскен тұшпараны жеп көрдік. Өте жұқа қамырдан жасалады, хинкалиге ұқсайды. Тұшпараны көз алдыңызда түйіп, сол жерде пісіреді. Бір порциясының бағасы 12 юаньнан басталады.

Келер жолы барғанымда тартылған сиыр еті салынған жергілікті бургер — роуцзямоны жеп көрер едім.

Балық-пилинг

Бағасы: 5 372 теңгеден басталады

Мұсылман орамында серуендеп жүріп, фиш-спа салонына кірдік. Бұл — аквариумдағы кішкентай балықтар аяқ терісін тазартатын процедура. Бір сеанс шамамен 5 372 теңге тұрады.

Әріптесім бұл процедураны байқап көрді. Ал менде аяқ астынан біртүрлі қорқыныш пайда болып, одан бас тарттым да, кәдімгі аяқ массажын таңдадым. Күні бойы жаяу жүрген екеуімізге бұл қатты ұнады.

Дәстүрлі киім киіп, фотосессия жасау

Бағасы: 228 CNY (шамамен 16 мың KZT)

Datang Everbright City жаяу жүргіншілер аймағы — кешкісін Тан әулеті дәуіріндегі ашық аспан астындағы театрға айналатын алып даңғыл. Мыңдаған жергілікті тұрғын мұнда жібек ханфу киіп серуендейді. Ал Үлкен жабайы қаздар пагодасының етегінде сағат 21:00-де тегін музыкалық субұрқақтар шоуы басталады. Біз бұл жерге сағат 21:30-да келіп, алаңдағы қызмет ұсынушылармен бірден келістік. 228 юаньға бізге костюм беріп, макияж жасап, шашымызды сәндеп, толыққанды фотосессия өткізді.

Фотограф қалай тұру керегін өзі көрсетіп, бізбен бірге үш түрлі орынға барды. Әр орында екі түрлі реквизит қолданды. Модель болған оңай емес екен, бірақ процестің өзі адамды баурап алады.

Пакетке 30 суреттің алтауын өңдеп беру кіреді. Бірақ жергілікті «ретушь» дегеніңіз — бет-әлпетіңізді мүлде өзгертіп жіберетін ЖИ-пресет болып шықты. Нәтижесі қызық, әрине, бірақ әбден көңілді тәжірибе.

Мұнда абай болған жөн. Суреттерімізді алу үшін бізді шағын кеңсеге шақырды. Ондағы менеджер қыз қосымша кадрларды өңдеу үшін бізден тағы 400 юань сындыруға тырысты. Біз қажеті жоқ деп бас тартқанда, елгезек бойжеткен өзгеріп сала берді.

Ақырында уәде етілген 30 бастапқы кадрды бізге бермеді. Дегенмен өңделген алты суретімізді алдық.

Орта ғасырлық Қытайды аралау

• 
• 

Кіру бағасы: шамамен 4 679 теңге

Datang Everbright City-дағы көшедегі ойын-сауық аздық етсе, The Longest Day in Changan Theme Block деп аталатын жабық арнайы орамға барыңыз. Ол Қытайдың танымал «Чанъаньдағы ең ұзақ күн» тарихи сериалының желісімен жасалған.

Мұнда көне таверналар, қолөнершілердің дүкендері мен қала алаңдары қайта жаңғыртылған. Келушілердің арасымен сақшылар, саудагерлер мен сарай ханымдарының бейнесіне енген кәсіби актерлер жүріп, көріністерді жұрттың ортасында ойнайды. Атмосферасы кино декорациясын еске салады. Бірақ билеттерді алдын ала онлайн сатып алған дұрыс.

Көше кафесінде хого жеу

• 
• 
• 

Бағасы: 7 мың теңгеден басталады

Хотпотқа баруды сапарымыздың соңғы кешіне қалдырдық. Бұл бүкіл сапарда кешкі асқа 100 CNY (шамамен 6 903 KZT) артық жұмсаған санаулы кезіміздің бірі болды. Бірақ оған тұрды.

Кафені қала қорған қабырғасының жанынан таңдадық. Көшеде ондаған үстел қойылған. Жергілікті тұрғындар ащы тағамдарды сүйсіне жеп, жергілікті Tsingtao салқын сырасын ішіп отырды. Біз де соларға еліктеп, өзіміз білмейтін бір балыққа тапсырыс бердік. Ұзақ әңгімелесіп, кешті жайлы өткіздік.

Айналада бірде-бір турист болған жоқ, ал жұрттың бәрі бізді өз адамындай қабылдады. Осы шулы ортаға сіңіп, бірер сағатқа өзіңді жергілікті тұрғын сезіну — сапарды аяқтаудың ең жақсы жолы болды.

Шопинг жасау

• 

  G Park
• 
• 
• 

Сианьда үлкен сауда жасайтын да, әдемі интерьерлерді тамашалайтын орындар да көп. Біз олардың төртеуіне бардық.

• Saga Mall. Мұндағы екі нәрсе өте әдемі: аққу-үйрегі бар алып жабық сарқырама мен әлемдегі ең ұзын тіреусіз эскалатор. Бірінші қабаттан эскалаторға тұрып, бірнеше минут ішінде еш жерге тоқтамай, жүздеген дүкеннің жанынан өтіп, бірден алтыншы қабатқа көтерілесіз.
• Xi'an SKP-S. Бұл жай ғана люкс сауда орталығы емес, болашақ көрінісін таныстыратын заманауи өнер музейіне ұқсайды. Мұнда кинетикалық инсталляциялар, қозғалып тұратын футуристік жануар мүсіндері мен ғарыш туралы фильмдердің декорациясындай безендірілген концепт-дүкендер бар.
• G Park. Бізге ең ұнаған орын. Бұл — жаяу жүргіншілер көшелері, субұрқақтары мен сәнді ғимараттары бар үлкен ашық кеңістік. Мұнда әлемдік және азиялық брендтердің дүкендерін аралап, жазғы террасада отырып, танымал q flavorful желісінің тоқашын жеуге болады.
• MOMOPARK. Бұл да бізге қатты ұнады. Мұнда Uniqlo, Muji, Urban Revivo секілді қолжетімді азиялық брендтер, қымбат емес косметика мен мейрамханалардың мол таңдауы бар.

Ірі желілерден шай-кофе ішу

CHAGEE

Сианьда сусын мәдениеті жақсы дамыған. Жергілікті желілер сапасы мен технологиясы жағынан үйреншікті Starbucks-ты әлдеқашан ығыстырған.

CHAGEE. Заманауи шай мәдениетінің көшбасшылары. Олар арзан шәрбаттар мен құрғақ сүттен бас тартып, оның орнына сапалы жапырақ шай мен табиғи сүт қолданады. Брендтің стақандары мен қалың сөмкелері дәстүрлі қытай операсының стилінде безендірілген. Кәдесый деуге де болады. Мен жасмин қосылған салқын шай алдым, әріптесім шабдалы қосылған сусын ішті. Екеуіне шамамен 3 000 теңге төледік. Сапар кезінде осындай бірнеше шайханаға кірдік. Олардың әдемі кеңістігі мен көз тартар мерчтері ұнағаны сонша — өзіме естелікке термостақан да сатып алдым.

Luckin Coffee. Қытайдағы ең ірі кофе желілерінің бірі. Оның нүктелері әр бұрышта кездеседі. Мұндағы кофе арзан әрі сапалы, ал тапсырысты QR-код арқылы бірнеше рет басып-ақ рәсімдеуге болады. Бізде WeChat қосымшасы болмады, сондықтан тапсырысты кассирлер көмегімен бердік. Желінің ең танымал сусыны — кокос сүті қосылған латте. Бірақ біз брендтің Duolingo-мен бірлескен науқанын көріп, қызыл бұршақ қосылған спешл-сусынға тапсырыс бердік. Сыйлыққа стикерпак алдық.

Сонымен сапарға қанша ақша кетті?

в метро

Саяхат кезіндегі барлық шығынымызды жазып жүрдік. Кейін оларды санаттарға бөліп, бір адамға шақтап есептеп шықтық.

Біз FlyArystan-ның шақыруымен ұшқандықтан, есепке тек сол жерде өзіміз төлеген жеке шығындар кірді. Әдетте бір бағытқа билет орта есеппен 90–100 мың теңге тұрады. Бірақ әуе компаниясы акция мен жеңілдік науқанын жиі өткізеді. Арнайы ұсыныстар кезінде билетті едәуір арзанға алуға болады.

Сіз Aviasales.kz-тің желідегі парақтарына жазыласыз, ал біз сізге рақмет айтамыз. Ок па?

Telegram

Instagram

Сапар туралы жиі қойылатын сұрақтар

Шабадан жинап, билет сатып алмас бұрын, сапарға қатысты негізгі техникалық мәселелерді қарастырайық.

Қазақстандықтарға Қытайға виза керек пе және қалай ұшқан ыңғайлы?

Қазақстан мен Қытай арасында визасыз режим бар. Сондықтан сапар үшін көп құжат жинаудың қажеті жоқ. Сианьға Алматыдан FlyArystan-ның тікелей рейсімен ұшқан ыңғайлы. Ұшу небәрі төрт жарым сағатқа созылады, ал рейс кестесі бірнеше күндік қысқа сапарға қолайлы. Қытайға келгеннен кейін онлайн сауалнама толтырып, биометриялық деректер тапсыру керек. Сиань әуежайы қарапайым әрі жайлы. Біз таңғы сағат бес шамасында қондық. Шекара бақылауының алдында адам көп болған жоқ, тек біздің рейстің жолаушылары тұрды.

Сианьда қалай жүріп-тұруға болады?

Сианьда қоғамдық көлік жақсы дамыған, метроның 14 желісі бар. Бірақ біз көбіне таксимен жүрдік. Екі адамға сол жылдам әрі арзан болды. Бір сапардың орташа бағасы екі адамға шамамен 17 юань шықты. Қалада велосипед те өте көп. Бірақ аптап ыстыққа байланысты оған мінбедік.

Сианьда тамақ мәселесі қалай?

Сианьда қытай және мұсылман аспаздық дәстүрлері тоғысқан. Біз барған жерлердің бәрінде қауіпсіз әрі дәмді тамақтандық. Порциялары үлкен, ал туристік қала үшін бағасы қолжетімді. Мысалы, кездейсоқ кірген кеспеханада екі порция кеспе мен екі сусынға 4 237 теңге төледік. Ал үш шумайдан тұратын бір порция шамамен 1 500 теңге болды. Ащы тағамдар ұнамаса, тапсырыс бергенде «бу ля», яғни «бұрышсыз», не «вэй ля», яғни «сәл ғана ащы» деп айтыңыз. Ал үйреншікті тағамдарды сағынсаңыз, MOMOPARK сияқты ірі сауда орталықтарында еуропалық және азиялық желілік мейрамханалары бар фуд-корттар жұмыс істейді.

Қытайдың дүкендері мен мейрамханаларында қалай төлеуге болады?

Қағаз юань көп қажет болмайды. Қытайда төлемнің басым бөлігі қолма-қол ақшасыз жасалады. Қазақстанда жүргенде-ақ Alipay немесе WeChat қосымшасын жүктеп, оған қазақстандық банктердің бірінің картасын тіркеп қойыңыз. Осыдан кейін кез келген затты телефон экранындағы QR-код арқылы төлей аласыз.

Жергілікті тұрғындармен қай тілде сөйлескен дұрыс?

Сианьда ағылшын тілін білетіндер аз. Сондықтан көмекшіңіз смартфон болады. Өзіңізге ыңғайлы офлайн-аудармашыны алдын ала жүктеп алыңыз. Қажет мәтінді орысша жазып, оны қытай иероглифтеріне аударып, экранды сатушыға, даяшыға не такси жүргізушісіне көрсетесіз. Жергілікті тұрғындар да өз қосымшалары арқылы қуана жауап береді. Біз Google Translate-тің онлайн нұсқасын қолдандық.

Қандай қосымшаларды жүктеу керек?

Қытайға алғаш баратындарға арналған мақаланы оқып шығып, төлем жасау үшін Alipay, навигация үшін Amap, көрікті жерлерге билет алу үшін Trip.com және такси шақыру үшін DiDi қосымшаларын жүктеп алдым. Қытайда WhatsApp, Instagram мен TikTok жұмыс істемейді. Сондықтан алдын ала сенімді, мүмкіндігінше ақылы VPN орнатып алған жөн.

Сиань қыдырып барғанға тұра ма екен?

Өзім Сианьға аса көп үміт артпай бардым. Оным дұрыс болыпты: сапарымыз сәтті өтті. Қонақүйіміз жайлы әрі арзан болды, қала ішінде жүрген оңай, ал ойын-сауық орындарының бағасы мен күткеннен арзан шықты. 

Сианьда демалушылар көп болғанымен, шетелдік туристер өте аз. Бұл мен үшін үлкен артықшылық болды. Иә, жергілікті дүкендерде Tax Free қызметін рәсімдей алмауыңыз да мүмкін. Бірақ оның орнына қолжетімді бағаға қаланың шынайы өмірін көріп, жергілікті мәдениетпен етене танысасыз. Мұнда жауыр болған, коммерцияға айналған туристік бағыттан алыстап, өзіңізге жаңа мәдениет ашып жүргендей күй кешесіз.