Билет арзан, турист аз, той-думан көп: күзде саяхаттап барғанға таптырмас елдер
Кез келген демалыс түріне сай 15 бағытты жинадық.
Қазақстанда күз түсе сала күн суып кетіп, жаңбыр жиілейді. Бірақ бұл кез саяхатқа жылдың ең жайлы мезгілінің бірі саналады. Аптап ыстық басылады, базарлар жеміс-жидек пен көкөніске толады, ағаштар да ерекше сұлу болады. Қазақстандықтарға күрделі виза рәсімдеуді қажет етпейтін, көрші елдерге қысқа сапардан бастап, Азияның экзотикасы, шөлдегі оазистер мен күзде де шомылуға болатын жағажайларына дейін қамтылған он елден тұратын топтама жазып шықтық.
Орталық Азия
Алысқа ұшпай-ақ, ұзақ қамданбай-ақ, алдағы демалыс күндері барып қайтуға болатын бағыттар. Күзде онда аптап ыстық болмайды, табиғат құлпырып, базарлар жаз бойы піскен өнімге толады.
Өзбекстан
Виза: 30 күнге дейін қажет емес.
Температура: +18–26 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Ташкент пен Самарқандқа тікелей рейстер бар. Шымкенттен автобуспен де жетуге болады.
Күзде Өзбекстанда жеміс-жидек пен көкөністің нағыз пісетін шағы басталады. Қыркүйек пен қазанда Ташкент пен Самарқанд базарларында анар, інжір мен жүзім сатылады. Бір келі жеміс 15–30 мың UZS (шамамен 588–1 176 KZT) шамасында тұрады. Жаздың аптап ыстығы басылғандықтан, бұл кезде Бұхараның көне медреселерін аралаған да жайлы.
Ташкент пен Самарқанд арасында жүретін «Афрасиаб» жүрдек пойызының билеттері тез сатылып кетеді. Сондықтан билетті сапардан 45 күн бұрын Өзбекстан темір жолының ресми сайтынан алып қойған дұрыс.
Қырғызстан
Виза: қажет емес, жеке куәлікпен не паспортпен кіруге болады.
Температура: аңғарларда +12–22 °C, тауда +5–15 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Бішкекке тікелей рейстер бар.
Елдің оңтүстігіндегі Арсланбобта күзде әлемдегі ең үлкен табиғи жаңғақ орманы сап-сары түске боялады. Жергілікті тұрғындар жаңғақ жинауға шығып, оны дәстүрлі мерекеге айналдырады. Отбасылық қонақ үйлерге тоқтасаңыз, жергілікті жұртпен бірге жаңғақ жинауға барып, олардың тұрмыс-тіршілігімен жақынырақ таныса аласыз.
Ыстықкөлде қыркүйектің алғашқы жартысында суға түсуге болады: көл суы дәл осы кезде ең жоғары температурасына жетеді. Бұдан бөлек, ат спорты мен бүркітпен аң аулау көрсетілетін «Салбуурун» фестиваліне баруға болады. Алматыдан Ыстықкөлге автобуспен не көлікпен жету оңай: шекараға дейінгі жол 3–4 сағат.
Тәжікстан
Виза: 90 күнге дейін қажет емес.
Температура: +15–24 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Душанбеге тікелей рейстер бар.
Қазақстандықтар әлі көп бара қоймаған бағыттардың бірі. Бекер-бекер. Күзде Фан таулары ерекше құлпырады: мөлдір көгілдір көлдерді сап-сары жапырақ көмкеріп тұрады. Гиссар аңғарында бұл кезде құрма мен жүзім жинау науқаны қызады. Памирге, яғни Таулы Бадахшан автономиялық облысына барамын деп отырсаңыз, Душанбедегі туроператор арқылы арнайы рұқсатты алдын ала рәсімдеу керек.
Қазақстан
Температура: оңтүстікте +10–22 °C, шығыс пен таулы аймақтарда +5–15 °C.
Қалай жетуге болады: Астанадан Бурабайға көлікпен үш сағатта, Алматыдан Көлсай мен Қайыңдыға 4–5 сағатта жетуге болады.
Елдің солтүстігінде тұрсаңыз, күзде Бурабайға барып қайтқан жөн. Қыркүйекте жаздағыдай турист көп болмайды, ал көл айналасындағы орман алтын түске боялады. Оңтүстікте табиғатқа шығу одан да оңай. Алматыдан көлікпен бір жарым сағат жүрсеңіз, Есік көліне жетесіз. Күзде көгілдір көлді қоршаған тау бөктері сап-сары түске боялып, ерекше әдемі көрінеді.
Ұзағырақ сапарға шыққыңыз келсе, Көлсай мен Қайыңдыға барыңыз. Қазанда Тянь-Шань шыршалары мен сарғайған жапырақты ағаштар бір-біріне ерекше реңк береді. Бірақ тауда түн салқын болатынын ескеріңіз. Түнейміз деп отырсаңыз, Сатыдағы жылы үйлерді алдын ала брондаған дұрыс.
Теңізге барғыңыз келсе
Жазбен әлі қоштасқысы келмейтіндерге арналған бағыттар. Бұл елдерде күзде аптап ыстық басылғанымен, теңіз суы әлі де жып-жылы боп тұрады. Түрлі мереке мен жәрмеңке өтіп жатады.
Түркия
Виза: 90 күнге дейін қажет емес.
Температура: +20–27 °C, теңіз суы қыркүйек пен қазанда +22–25 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы, Астана, Шымкент пен Атыраудан Ыстанбұл, Анталья және Анкараға тікелей рейстер бар.
Қыркүйек пен қазан — Анталья жағалауындағы демалыстың ең жайлы кезі. Ал қазан-қарашада Эгей теңізінің жағалауында зәйтүн жинау маусымы басталады. Мысалы, Айвалық қаласында жаңа жиналған зәйтүннен май сығуға арналған мерекелер өтеді.
Теңізді де көремін, Каппадокияға барып, әуе шарымен де ұшамын деп отырсаңыз, оған 3–4 күн бөлген дұрыс. Күзде жел күшейіп, әуе шарының ұшуы бірер күнге шегерілуі мүмкін.
БАӘ
Виза: 30 күнге дейін қажет емес.
Температура: +28–34 °C, теңіз суы +27–29 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы, Астана, Шымкент пен Атыраудан Дубай, Әбу-Даби және Шарджаға тікелей рейстер бар.
Қазанда Әмірліктерде қатты ыстық басылып, жағажай маусымы басталады. Дубайда Global Village жәрмеңкесі қайта ашылады. Бұл — түрлі елдің павильондары, көше тағамдары мен әртістердің өнер көрсетуіне арналған алып ашық кешен.
Пайдалы кеңес: билетті ресми қолданба арқылы алған тиімді. Кассада кезек күтпейсіз әрі бірнеше дирхам үнемдейсіз.
Тайланд
Виза: 30 күнге дейін қажет емес. Алдын ала TDAC электронды картасын толтыру керек.
Температура: +28–32 °C, теңіз суы +28–29 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Пхукет пен Бангкокқа тікелей рейстер бар.
Қарашада бүкіл ел Лой Кратонг мерекесін атап өтеді. Бұл күні жұрт банан жапырағынан жасалған, үстіне шам қойылған шағын қайықтарды суға жібереді. Осы күндері Чиангмайда Йи Пэн фестивалі де өтеді: мыңдаған жанып тұрған қағаз шам аспанға ұшырылады. «Рапунцель» мультфильмінің авторлары да осы көріністен шабыт алған. Шам ұшыратын жабық алаңдардың билеттері алты ай бұрын сатылып кетеді. Бірақ Чиангмай орталығындағы Пинг өзенінің көпірлерінен мерекені тегін тамашалауға болады.
Аралдарда бұл кезде құрғақ жағажай маусымы басталады, ал баға желтоқсандағы ең жоғары деңгейіне әлі жетпейді.
Вьетнам
Виза: 30 күнге дейін қажет емес.
Температура: +24–30 °C, теңіз суы +27–29 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Нячанг, Дананг пен Фукуокқа тікелей рейстер бар.
Қыркүйек пен қазанның басында елдің солтүстігіндегі таулы Мукангчай өңірінде күріш піседі. Тау бөктеріндегі алып күріш террасалары осы кезде сап-сары түске боялады. Ол жаққа Ханойдан түнгі жатын орны бар автобуспен барған ыңғайлы: жолға кететін уақытты да, қонақүй ақысын да үнемдейсіз. Ал оңтүстіктегі Фукуок аралында қарашада жаңбырсыз құрғақ маусым басталады. Тайландтағыдай мұнда да қысқы маусым басталғанша баға біршама арзан болады.
Арзан саяхаттағыңыз келсе
Тамағы, қонақүйі мен ойын-сауығы салыстырмалы түрде арзан бағыттар. Бұл елдерде көп шығындалмай-ақ фестивальге барып, жергілікті тағамдар мен сусындардың дәмін татып, күзгі демалысты қызық өткізуге болады.
Армения
Виза: 180 күнге дейін қажет емес.
Температура: +15–23 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Ереванға тікелей рейстер бар.
Қазанның басында Арени ауылында Шарап фестивалі өтеді. Мұнда жергілікті жүзімнен жасалған сусындар мен жаңа сығылған анар шырынынан дәм татуға болады. Фестиваль кезінде Арениден бос бөлме тапқан қиын. Сондықтан Ереванда тоқтап, мерекеге бір күнге барып қайтқан дұрыс. Ал қып-қызыл күзді көргіңіз келсе, таулы Дилижанға барыңыз. Ондағы шамшат ормандары күзде сары-қызыл кілемдей құлпырады.
Грузия
Виза: 365 күнге дейін қажет емес.
Температура: +16–24 °C, қыркүйекте теңіз суы +21–24 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы, Астана, Шымкент, Атырау мен Ақтаудан Тбилиси, Кутаиси және Батумиге тікелей рейстер бар.
Грузиядағы күздің басты оқиғасы — жүзім жинауға арналған Ртвели мерекесі. Жүзім өсірілетін Кахетиде қонақтарға жидекті сацнахели деп аталатын ағаш астауда езіп, мерекелік дастарқанда жаңа сығылған шырыннан дәм татуды ұсынады. Ртвелиге қыркүйектің ортасынан қазанның басына дейін барған дұрыс. Кахетидің негізгі қалалары Сигнахи мен Телавиден баспананы кемінде үш апта бұрын брондаған жөн.
Батуми жағалауында қыркүйек пен қазанның басында әлі де шомылуға болады, жаздағыдай турист те көп емес. Қазанда ел астанасында қала күні мен егін жинау мерекесі — Тбилисоба өтеді. Бұл күні қаланың орталық алаңдарында үлкен дастарқан жайылып, кәуап пісіріліп, жұрт думандатып жүреді.
Сербия
Виза: 30 күнге дейін қажет емес.
Температура: +15–22 °C.
Қалай жетуге болады: Астанадан Белградқа тікелей рейстер бар.
Сербияда күз — піскен бұрыштан жасалатын айвар әзірлейтін маусым. Оны аулаларда ашық отқа пісіреді. Қыркүйекте Смедеревоның ортағасырлық қамалында «Смедеревска есен» мерекесі өтеді. Мұнда жұрт тарихи киіммен шеру өткізіп, шараптан дәм татады. Жәрмеңкеде бір құмыра жас шарап шамамен 350–500 RSD (шамамен 1 611–2 301 KZT) тұрады. Ал нағыз жергілікті айвар мен ракияның дәмін татқыңыз келсе, Белградтан тыс жердегі шағын отбасылық кафаналарға барыңыз.
Қытай
Виза: 30 күнге дейін қажет емес.
Температура: +15–25 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Бейжің, Чэнду, Сиань және Үрімшіге тікелей рейстер бар.
Күзде Қытайда Күз ортасы мерекесі өтеді. Бұл кезде дәстүрлі салмасы бар юэбин деп аталатын ай бәліштері пісіріледі. Біреуі шамамен 15–30 CNY (шамамен 1 040–2 079 KZT) тұрады. Ляонин провинциясында қыркүйек пен қазанда Паньцзиньдегі Қызыл жағажайды көруге болады. Бұл қорықта теңіз өсімдіктері күзде қанық қызыл түске боялады. Тек қазанның алғашқы аптасында бармаған дұрыс. Қытай Халық Республикасының құрылған күніне арналған «Алтын аптада» турист күрт көбейіп, қонақүйлер лық толады.


Жаңа әсер сыйлайтын саяхат
Ұзақ жолға дайын, табиғаттың сирек құбылыстарын көргісі келетіндерге арналған бағыттар. Қып-қызыл үйеңкіден бастап, шөлдегі күннің батуына дейін.
Оңтүстік Корея
Виза: 30 күнге дейін қажет емес, бірақ K-ETA электронды рұқсаты керек.
Температура: +15–23 °C.
Қалай жетуге болады: Алматы мен Астанадан Сеулге тікелей рейстер бар.
Кореяда күзді данпхун маусымы деп атайды. Бұл кезде таулар мен қала саябақтарындағы үйеңкілер қызыл және алтын түске боялады. Қып-қызыл жапырақтарды дәл уақытында көргіңіз келсе, арнайы картаны бақылап отырған жөн: күзгі бояу солтүстіктен оңтүстікке қарай біртіндеп жылжиды.
Сораксан тауларындағы үйеңкі қазанның басында қызарады, ал Чеджудо аралына күздің ең әдемі шағы қарашаның басында жетеді. Қыркүйекте мұнда Чхусок егін жинау мерекесі, ал қарашада Сеулде Шамдар фестивалі өтеді.
Марокко
Виза: 30 күнге дейін қажет емес.
Температура: +22–28 °C.
Қалай жетуге болады: Қазақстаннан тікелей рейс жоқ. Ыстанбұл, Франкфурт не Доха арқылы ұшқан ыңғайлы.
Күз — Марокконың көне қалалары мен Сахара шөлін аралағанға қолайлы кез. Жаздағы аптап ыстық басылады. Қазанда Эрфуд оазисінде үш күндік құрма мерекесі өтіп, түрлі музыкалық қойылымдар ұйымдастырылады. Ал жағалаудағы Тагазутта серфинг маусымы басталады.
Мерзуганың шөлдегі лагерлерінде түнегелі жатсаңыз, қалың жемпірді ұмытпаңыз. Күндіз күн жайлы болғанымен, Сахарада түнде температура +5–8 °C-қа дейін түседі.
Күзгі саяхат туралы жиі қойылатын сұрақтар
Күздің қай айында қайда барған дұрыс?
Қыркүйекте Кавказ бен Балқанда егін жинау маусымы басталады. Сондықтан бұл айда Грузия, Армения мен Сербияға барған жақсы. Вьетнамда да осы кезде күріш пісіп, террасалар сап-сары түске боялады. Қазан — күзгі табиғатты тамашалағанға, шөлде жүргенге, қала фестивальдеріне барғанға қолайлы кез. Бұл уақытта Оңтүстік Корея, Қытай мен Мароккоға баруға болады. Ал қарашада Оңтүстік-Шығыс Азияда, соның ішінде Тайланд пен Вьетнамда құрғақ маусым басталады, Әмірліктерде де жағажайда демалғанға жайлы болады.
Күзде күн райы қандай болады?
Жерорта мен Эгей теңіздерінің жағалауында қыркүйек-қазанда жайлы маусым жалғасады: теңіз суы жылы, ал күн жаздағыдай шыжып тұрмайды. Тайланд пен Вьетнам секілді тропик елдерде күзде муссон маусымы аяқталады. Түнде себелеп жаңбыр жауады, бірақ қыркүйекте теңізде әлі де толқын болуы мүмкін. Шөлді аймақтарда күндізгі аптап басылады, есесіне түнде күн күрт салқындайды.
Не ала барған жөн?
Күзгі сапарда күн райына қарай қабат-қабат киім алған дұрыс. Таулы аймақтарға, шөлге не күзгі орманға барсаңыз, су өткізбейтін аяқ киім, қалың жемпір мен кешкі ызғарда тоңдырмайтын күрте алыңыз. Ал тропик елдерге барарда су өткізбейтін күртеше мен жаңбырдан кейін көбейетін масадан қорғайтын құрал керек болады.
Брондағанда нені ескерген дұрыс?
Грузия, Сербия мен Армения сияқты елдерде күзде түн салқындайды. Сондықтан баспана таңдағанда жылыту жүйесі не жылыту режимі бар кондиционердің бар-жоғын тексеріңіз. Танымал күзгі фестивальдер мен пойыздардың билетін сатыла бастаған бойда алған дұрыс, ал ұшақ билетін сапардан бірнеше апта бұрын Aviasales.kz-тен табуға болады.
🎨 Суретті салған — Мария Соколова.